Τύπος μαθήματος | Υποχρεωτικό / Συμβατικό (σεμιναριακό) | ||||||
Επίπεδο | Μεταπτυχιακό (Μάστερ) | ||||||
Έτος / Εξάμηνο φοίτησης | 1ο έτος / 2ο εξάμηνο | ||||||
Όνομα Διδάσκοντα | Δρ. Νίκος Μίτλεττον, Δρ Ελένη Χατζηγεωργίου (και προσκεκλημένοι ομιλητές: Μέλη ΔΕΠ, υποψήφιοι διδάκτορες, επισκέπτες) | ||||||
ECTS | 5 | ||||||
Στόχοι Μαθήματος | Στόχος του μαθήματος είναι να παρέχει στον/στην μεταπτυχιακή/ό φοιτητριά/ή Μαιευτικής τόσο θεωρητικές γνώσεις όσο κυρίως πρακτικές δεξιότητες στην Έρευνα στη Μαιευτική και Επιστήμες Υγείας στο πλαίσιο τόσο του εμπειρικού, όσο και του ερμηνευτικού επιστημονικού παραδείγματος. Δίδεται έμφαση σε πρακτικά ζητήματα αναφορικά με το σχεδιασμό και διεξαγωγή ερευνητικής μελέτης από τη στάδιο της συγγραφής του ερευνητικού πρωτοκόλλου (επιλογή του κατάλληλου σχεδιασμού μελέτης και καθορισμό του υλικού-μεθόδου της μελέτης) στο στάδιο της συλλογής και ανάλυσης των δεδομένων και τέλος στην ερμηνεία, παρουσίαση και κριτική αξιολόγηση στο πλαίσιο των περιορισμών και δυνητικών απειλών στην εσωτερική και εξωτερική εγκυρότητα των ευρημάτων. Το μάθημα αποτελείται από σειρά σεμιναρίων, εργαστηρίων και παρουσιάσεων ερευνητικών πρωτοκόλλων και άρθρων από τους ίδιους τους φοιτητές. Στο πλαίσιο του μαθήματος οι φοιτητές έχουν την ευκαιρία να προσεγγίσουν πρωτότυπα ερευνητικά προβλήματα ως ομάδα, να συζητήσουν το υλικό που παρουσιάζεται, να ανταλλάξουν ιδέες και να αλληλοεπιδράσουν μεταξύ τους αλλά και με τους διδάσκοντες/συντονιστές του μαθήματος και τους προσκεκλημένους ομιλητές. Μέσα από συζήτηση των κυριοτέρων σημείων, την ανταλλαγή ιδεών και αλληλεπίδραση φοιτητών-ομιλητή-συντονιστή, επιχειρείται στοχευμένη ανάλυση των μεθοδολογικών ζητημάτων και ερμηνεία των ευρημάτων των ερευνητικών μελετών. | ||||||
Μαθησιακά Αποτελέσματα | Μέσα από μια ολοκληρωμένη θεώρηση και ενιαιοποιητική προσέγγιση της μεθοδολογίας της έρευνας, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη κριτικής σκέψης. Πρωταρχικός σκοπός αυτού του μαθήματος είναι να εξοικειωθεί ο/η φοιτητής/τρια με πρόσφατες εξελίξεις στη Μαιευτική έρευνα και πρακτική σε εθνικό και/ή διεθνές επίπεδο, να ενισχύσει τις δεξιότητες της/του στην επιστημονική γραφή και παρουσίαση και να λάβει εξατομικευμένη καθοδήγηση προς οριστικοποίηση και παρουσίαση του πρωτοκόλλου της δικής της/του ερευνητική εργασία για την μεταπτυχιακή διατριβή. Με το πέρας του μαθήματος, η/ο φοιτήτρια/ης Μαιευτικής: α) θα εξοικειωθεί μέσα από παρουσιάσεις ολοκληρωμένων ερευνητικών εργασιών με όλα τα στάδια της διεξαγωγής μιας μελέτης με ποσοτική και ποιοτική μεθοδολογία (β) θα κατανοήσει τον ρόλο του κατάλληλου σχεδιασμού ως θεμελιώδη εργαλείο της συλλογής, ανάλυσης και κυρίως τις ερμηνείας των ευρημάτων μέσα από το πρίσμα των περιορισμών της μελέτης (γ) θα καλλιεργήσει μέσα από ένα περιβάλλον ανταλλαγής ιδεών, επίλυσης προβλημάτων, αλληλεπίδρασης και ανατροφοδότησης (peer-review) την ικανότητα κριτικής σκέψης και δεξιότητες στην κριτική αξιολόγηση (δ) θα αναπτύξει πρακτικές δεξιότητες στη συγγραφή και παρουσίαση του δικού της/του ερευνητικού πρωτοκόλλου/ερευνητικής εργασίας και θα αποκτήσει μια πρώτη εμπειρία στο πλαίσιο της υποστήριξης της μεθοδολογίας της μεταπτυχιακής διατριβής (σχεδιασμό, εργαλεία μέτρησης, δείγμα-δειγματοληψία κτλ) | ||||||
Προαπαιτούμενα | Όχι | ||||||
Περιεχόμενο Μαθήματος | Το μάθημα έχει σεμιναριακό χαρακτήρα με τη συμβολή τόσο των διδασκόντων/προσκεκλημένων ομιλητών όσο και των ίδιων των φοιτητών. Η θεματολογία του μαθήματος διαφοροποιείται από εξάμηνο σε εξάμηνο ώστε να ευθυγραμμίζεται με την έρευνα που βρίσκεται σε εξέλιξη στο Τμήμα τη δεδομένη στιγμή όπως και αναλόγως των προσκεκλημένων ομιλητών. Οι προσκεκλημένοι ομιλητές είναι μέλη ΔΕΠ, υποψήφιοι διδάκτορες του Τμήματος ή εξωτερικοί επισκέπτες από άλλα ακαδημαϊκά ιδρύματα ή τον κλινικό χώρο. Το μάθημα δομείται γύρω από διαλέξεις, σεμιναριακές παρουσιάσεις, συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης ή/και εργαστήρια όπου εξετάζονται είτε (α) συγκεκριμένα θεωρητικά (π.χ. προσδιοριστικοί παράγοντες του θηλασμού) ή/και μεθοδολογικά θέματα (π.χ. μέθοδος των Δελφών) είτε (β) γίνεται παρουσίαση και συζήτηση πρωτότυπων εργασιών ή/και ερευνητικών πρωτοκόλλων από τους προσκεκλημένους ομιλητές ή/και κριτική αξιολόγηση ερευνητικών άρθρων από τη δημοσιευμένη βιβλιογραφία από τους ίδιους τους φοιτητές/τριες (εργασία 1). Συνολικά, οι φοιτητές/τριες προσεγγίζουν πρωτότυπα επιστημονικά ερωτήματα και μέσα από συζήτηση των κυριότερων σημείων, την ανταλλαγή ιδεών και αλληλεπίδραση με τους ομιλητές και εκπαιδευτές, επιχειρείται ανάλυση και συζήτηση των συγκεκριμένων ερευνητικών ευρημάτων, της ερμηνείας τους και της συμβολής τους, στοχευμένη ανάλυση των κυριότερων μεθοδολογικών ζητημάτων στο πλαίσιο της κριτικής αξιολόγησης των μελετών και της εγκυρότητας των ερευνητικών ευρημάτων. Οι διδάσκοντες του μαθήματος συντονίζουν το μάθημα και ενθαρρύνουν τη συζήτηση. Μέσω της ανταλλαγής ιδεών και της αλληλεπίδρασης φοιτητών-ομιλητών-συντονιστών/διδασκόντων, κάθε μάθημα προσφέρει στοχευμένη ανάλυση και συζήτηση ερευνητικών ευρημάτων ή/και μεθοδολογικών θεμάτων στο πλαίσιο της κριτικής αξιολόγησης. Ως μέρος του μαθήματος, οι φοιτητές έχουν επίσης την ευκαιρία να παρουσιάσουν οι ίδιοι το ερευνητικό τους πρωτόκολλο στην υπόλοιπη ομάδα (εργασία 2), να εξηγήσουν και να υπερασπιστούν τις μεθοδολογικές επιλογές τους και έτσι, μέσω μιας διαδικασίας αξιολόγησης από ομότιμους (peer-assessment), να οριστικοποιήσουν τα πρωτόκολλά της μεταπτυχιακής διατριβής ώστε να είναι σε θέση να τα υποβάλουν έγκαιρα στην Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής για τις απαραίτητες εγκρίσεις. | ||||||
Μεθοδολογία Διδασκαλίας | Σεμινάρια, εργαστήρια, αυτοκατευθυνόμενη μάθηση, εξατομικευμένη φροντιστηριακή στήριξη, ατομικές παρουσιάσεις φοιτητών | ||||||
Βιβλιογραφία | Προτεινόμενα Συγγράμματα: Αγγλικά: Copnell,B; McKenna, L (2021 ) Fundamentals of Nursing and Midwifery Research: A Practical Guide for Evidence-Based Practice. Taylor & Francis Group. Harvey, M; Land, L (2016) Research Methods for Nurses and Midwives: Theory and Practice. London SAGE Colin, R. (2012) An Introduction to Research for Midwives. 3rd edition. Churchill Livingstone Steen,M; Roberts,T. (2011) The handbook of Midwifery research. UK: John Wiley. Polit DF., Beck CT. (2008) Nursing Research: Generating and Assessing Evidence for Nursing Practice 8th Ed. Wolters Kluwer / Lippincott Williams & Wilkins. ISBN: 978-0-7817-9468-8. Ελληνικά: Μερκούρης, Α. (2008) Μεθοδολογία Νοσηλευτικής Έρευνας. Ίων ISBN: 978-960-697-005-4. Σαχίνη – Καρδάση, Ά. (2004) Mεθοδολογία Έρευνας. Εφαρμογές στο Χώρο της Υγείας. Βήτα Ιατρικές Εκδόσεις ISBN: 978-960-7308-80-1. Κριτική αξιολόγηση δημοσιευμένης μελέτης: Greenhalgh T. (2011) How to read a paper. The basics of evidence-based medicine. 4th Ed. Wiley-Blackwell & σειρά σχετικών άρθρων στο περιοδικό BMJ Cullum N. (2007) Evidence-based nursing: an introduction. Wiley-Blackwell & σειρά σχετικών άρθρων στο περιοδικό Evidence-based Nursing Boswell & Cannon (2010). Ch. 13. Critique Process. In Introduction to nursing research. Incorporating evidence-based practice. Jones & Bartlett Publishers. Συμπληρωματικό υλικό: Κατάλογος επιλεγμένων άρθρων ή/και κεφαλαίων βιβλίων αναλόγως του υπό συζήτηση θέματος, που αναρτάται στην πλατφόρμα ηλεκτρονικής μάθησης. Η μελέτη ολοκληρώνεται πριν την παρουσίαση των αντίστοιχων θεμάτων στο μάθημα, και αναμένεται οι φοιτητές να συμμετάσχουν ενεργά και να συμβάλουν δημιουργικά στη συζήτηση. Άλλοι εκπαιδευτικοί πόροι: Για κατευθυντήριες οδηγίες συγγραφής και άλλα εργαλεία κριτική αξιολόγησης: Equator Network (http://www.equator-network.org/) · CONSORT για τυχαιοποιημένες μελέτες παρέμβασης (www.consort-statement.org), · TREND για μελέτες με ημιπειραματικό σχεδιασμό χωρίς τυχαιοποίηση (www.trend-statement.org), · STROBE για μελέτες παρατήρησης με επιδημιολογικό χαρακτήρα (συγχρονική μελέτη, προοπτική μελέτη, μελέτη ασθενών-μαρτύρων) (www.strobe-statement.org/), · QUOROM και PRISMA για συστηματικές ανασκοπήσεις/ μεταναλύσεις (www.prisma-statement.org) · COREQ και SRQR για μελέτης ποιοτικής μεθοδολογίας Τέλος, χρήσιμα εργαλεία (με checklist για συγκεκριμένους τύπους μελετών) υπάρχουν και στην ιστοσελίδα του οργανισμού CASP (Critical Appraisal Skills Programme). (http://www.casp-uk.net/) | ||||||
Αξιολόγηση | Εργασία μαθήματος 1: Παρουσίαση και κριτική αξιολόγηση δημοσιευμένου άρθρου- 40% Κάθε φοιτητής/τρια προετοιμάζει και παρουσιάζει κριτική αξιολόγηση κάποιου δημοσιευμένου ερευνητικού άρθρου προς την υπόλοιπη ομάδα. Οι φοιτητές/τριες αναμένεται να επιλέξουν κάποιο άρθρο το οποίο θεωρούν σημαντική εξέλιξη στην Μαιευτική έρευνα/ πρακτική και ιδανικά σχετίζεται με το θέμα της διατριβής τους (με συγκεκριμένα κριτήρια: δημοσιευμένο τα τελευταία 5 χρόνια, σε περιοδικό με κριτές, στα αγγλικά , οποιοδήποτε ερευνητικού σχεδιασμού, κ.λπ.). Η αξιολόγηση των φοιτητριών/των γίνεται με βάση την ποιότητα της παρουσίασης και την ανταπόκρισή τους στη συζήτηση που ακολουθεί. Για την κάθε παρουσίαση, ένα άλλος φοιτητής/τρια αναλαμβάνει να μελετήσει το άρθρο και να καθοδηγήσει τη συζήτηση με ερωτήσεις, απορίες, διευκρινήσεις επί της μεθοδολογίας της μελέτης κτλ. Οι φοιτητές αξιολογούνται και στους δύο ρόλους (ομιλητής και συντονιστής). Εργασία μαθήματος 2: Παρουσίαση και υποστήριξη ερευνητικού πρωτοκόλλου – 60 % Οι φοιτητές/τριες αναμένεται να υποβάλουν το ερευνητικό πρωτόκολλο για τη μεταπτυχιακή διατριβή (και λοιπό σχετικό υλικό που πρέπει να υποβληθεί για έγκριση Βιοηθικής) καθώς και να το παρουσιάσουν και να το υποστηρίξουν ενώπιον της υπόλοιπης ομάδας. Μέσω της ανατροφοδότησης από εκπαιδευτές και συμφοιτητές/τριες , οι φοιτητές/τριες προχωρούν σε ολοκλήρωση του πρωτοκόλλου ώστε να το υποβληθεί έγκαιρα για τις απαραίτητες εγκρίσεις. | ||||||
Γλώσσα | Ελληνικά (ή Αγγλικά, αναλόγως προσκεκλημένων ομιλητών) | ||||||