Μετά την σύντομη εισαγωγή στην σχετική ορολογία, το μάθημα-έχοντας ως αφετηρία τον 17ο αι.-προσεγγίζει κείμενα και μελέτες που αναλύουν έργα τέχνης μέσα από την λεπτομερή εφαρμογή μίας συγκεκριμένης μεθόδου. Η μέθοδος του Winckelmann εξετάζεται συνοπτικά και ακολουθείται από την εξέταση των κριτικών του Diderot για τα γαλλικά Salons. Ο Γάλλος συμβολιστής ποιητής Charles Baudelaire-δημιουργός του όρου modernité- και τα γραπτά του για την τέχνη του 19ου αι. και την αισθητική αναλύονται μέσα από την Θεωρία της Πρόσληψης του Hans Robert Jauss. Προχωρώντας προς τον 20ο αι., έμφαση δίνεται στους Ευρωπαίους και Αμερικανούς θεωρητικούς της κριτικής της τέχνης, όπως οι Clement Greenberg, Michael Fried, Jilles Deleuze, Rosalind Krauss, Hall Foster. Μέσα από μια σειρά μελετών περιπτώσεων, αυτό το μάθημα εισάγει τους/τις φοιτητές/ήτριες και τις φοιτήτριες σε ποικίλες θεωρητικές προσεγγίσεις, οι οποίες έχουν διαμορφώσει πρακτικές στην θεωρία της τέχνης και στην κριτική. Το μάθημα εξετάζει συγκεκριμένες συστηματικές μεθόδους (Μαρξισμός, φεμινισμός, θεωρίες φύλου και σεξουαλικότητας, ψυχανάλυση, μετα-αποικιοκρατική θεωρία και αποδόμηση), μέσα από τις οποίες ασκείται η μελέτη των καλών τεχνών και του πολιτισμού. Αναγιγνώσκονται επίσης κείμενα των Shapiro, Baxandall, Nochlin, Gombrich, Foucault, Derrida και άλλων.

Το παρόν μάθημα έχει ως αντικείμενο τη μεθοδική και εις βάθος επαναπροσέγγιση ορισμένων βασικών προβλημάτων που αφορούν στην τεχνοϊστορική ανάλυση. Μια τέτοια περίπτωση αποτελεί η εξέταση δύο κυρίαρχων στοιχείων της καλλιτεχνικής αναπαράστασης – τον χώρο και τον χρόνο. Εξετάζεται το κατά πόσον η αναπαράσταση του χώρου και η αντίληψη του χρόνου σε κάθε πολιτισμική περίοδο της ευρωπαϊκής Δύσης (Αναγέννηση, Μανιερισμός Μπαρόκ, Κλασικισμός, Ρομαντισμός, μοντέρνα και σύγχρονη εποχή) ανταποκρίνονται σε ορισμένα σταθερά και αναγκαία κριτήρια – ή εάν, αντίθετα, οι έννοιες χώρος και χρόνος είναι σχετικές, και σε μεγάλο βαθμό συνδεδεμένες, με την ιστορική πραγματικότητα και τις (διαφορετικές) πολιτισμικές αξίες κάθε εποχής. [Τα παραπάνω διερευνώνται στη διάρκεια δύο ακαδημαϊκών εξαμήνων, σε συνέχεια του FAR 340].

Προαπαιτούμενα: FAR 340 Ιστορία και Θεωρία της Τέχνης 5: Ειδικά Θέματα

Το παρόν μάθημα έχει ως αντικείμενο τη μεθοδική και εις βάθος επαναπροσέγγιση ορισμένων βασικών προβλημάτων που αφορούν στην τεχνοϊστορική ανάλυση. Μια τέτοια περίπτωση αποτελεί η εξέταση δύο κυρίαρχων στοιχείων της καλλιτεχνικής αναπαράστασης – τον χώρο και τον χρόνο. Εξετάζεται το κατά πόσον η αναπαράσταση του χώρου και η αντίληψη του χρόνου σε κάθε πολιτισμική περίοδο της ευρωπαϊκής Δύσης (Αναγέννηση, Μανιερισμός Μπαρόκ, Κλασικισμός, Ρομαντισμός, μοντέρνα και σύγχρονη εποχή) ανταποκρίνονται σε ορισμένα σταθερά και αναγκαία κριτήρια – ή εάν, αντίθετα, οι έννοιες χώρος και χρόνος είναι σχετικές, και σε μεγάλο βαθμό συνδεδεμένες, με την ιστορική πραγματικότητα και τις (διαφορετικές) πολιτισμικές αξίες κάθε εποχής. [Τα παραπάνω διερευνώνται στη διάρκεια δύο ακαδημαϊκών εξαμήνων, μαζί με το FAR 341].

Προαπαιτούμενα: FAR 241 Ιστορία και Θεωρία της Τέχνης 4: Μεταμοντερνισμός και σύγχρονη τέχνη

Το μάθημα προσφέρει μία εισαγωγική, θεωρητική και πρακτική προσέγγιση στη Βιντεοτέχνη (Video Art) και τη σύνδεσή της με την οπτική κουλτούρα. Δίνει έμφαση στο βίντεο ως μέσο καλλιτεχνικής δημιουργίας, επεκτείνοντας την ιδιότητά του ως απλώς γραμμικού αφηγηματικού εργαλείου. Το μάθημα δεν εστιάζει τόσο στις παραδοσιακές σεναριακές τεχνικές ή στην τεχνική της βίντεο-αφήγησης, αλλά κυρίως στα ίδια τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται για να αποτελέσουν το αλφάβητο της οπτικής γλώσσας, και στη γνωριμία με το εκάστοτε συγκείμενό της. Η σε βάθος γνωριμία της κάμερας, του φακού, των ιδιοτήτων του φωτός ή του χώρου, συνδυασμένα με τις παραπάνω θεματικές, φιλοδοξούν να εφοδιάσουν τους/τις φοιτητές/ήτριες με τα απαραίτητα εργαλεία για τη δημιουργία έργων βιντεοτέχνης.

Oι φοιτητές/τήτριες γνωρίζουν τη βασική θεωρία και τα κινήματα γύρω από την ηχητική τέχνη, και καλούνται να εμβαθύνουν σε σημαντικές θεωρίες του πεδίου που έχουν εδραιωθεί τις τελευταίες δεκαετίες. Παράλληλα, αναλύεται η θέση του ήχου στα νέα μέσα και στις καλλιτεχνικές πρακτικές συνολικότερα, ενώ  διερευνώνται οι τρόποι με τους οποίους προσεγγίζεται η έννοια της ηχητικής τέχνης (Sound Art). Κυρίως προσεγγίζονται οι ηχητικές εγκαταστάσεις, η ηλεκτροακουστική σύνθεση και οι συνθέσεις ηχοτοπίου: σε αυτά μάλιστα χρησιμοποιούνται στοιχεία και πρακτικές της θεωρίας της Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Ήχου, αφού έχει προηγηθεί ιστορική και εννοιολογική ανάλυση των καλλιτεχνικών πρακτικών που τη χαρακτηρίζουν. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται τόσο στη σύνδεση των Σπουδών του Ήχου με την κοινωνική και πολιτική τους διάσταση, όσο και στην εκμάθηση, εκ μέρους των φοιτητών/τριών, πρακτικών εργασίας με τον ήχο για τη δημιουργία καλλιτεχνικά και τεχνικά άρτιων έργων. Το μάθημα εστιάζει επίσης στην ιδιότητα του ήχου ως μέσου επικοινωνίας και επιχειρεί να προσεγγίσει και να αποκωδικοποιήσει ενδελεχώς την παρουσία του στην καθημερινότητα, με στόχο την καλλιτεχνική δημιουργία.

Το μάθημα αποτελεί συνέχεια του «Βασικές Αρχές των Νέων Μέσων Ι: Οπτικοακουστικός Πολιτισμός», και ως τέτοιο προσφέρει τη συνέχεια της προσέγγισης στα νέα μέσα, αυτή τη φορά υπό το πρίσμα της χρήσης τους για την ανάλυση εννοιών που άπτονται των κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών, με βάση την παρατήρηση της καθημερινότητας. Για αυτό το σκοπό, στο μάθημα εφαρμόζεται ένας πρακτικός προσανατολισμός, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον επικοινωνιακό τρόπο χρήσης της κάμερας, στη διεισδυτικότητά της, και συνολικά στην κινούμενη εικόνα ως εργαλείο για την ίδια τη μελέτη της καθημερινότητας. Με αφετηρία το ντοκιμαντέρ και τον κινηματογράφο παρατήρησης, οι φοιτητές/τήτριες περιηγούνται στον κόσμο της οπτικοακουστικής καταγραφής και εστιάζουν στη σύγχρονη εποχή, μελετώντας εναλλακτικούς τρόπους οπτικοακουστικής παραγωγής.

Το μάθημα προσφέρει μία εισαγωγική, θεωρητική και πρακτική προσέγγιση στα νέα μέσα και τη σύνδεσή τους με την οπτικοακουστική γλώσσα, και τον οπτικοακουστικό πολιτισμό γενικότερα. Στοχοθετείται ένας συνεχής διάλογος ανάμεσα στις βασικές έννοιες των θεωριών αυτών με τις προεκτάσεις τους στην καλλιτεχνική δράση, και αναλύεται η θέση των νέων μέσων στην κοινωνία, με έμφαση στις καλλιτεχνικές πρακτικές. Προσεγγίζονται και μελετώνται συνδέσεις μεταξύ της επικοινωνίας, της φιλοσοφίας, του φιλμ και της ψηφιακής κουλτούρας, με κοινό παρονομαστή τα νέα μέσα και τον οπτικοακουστικό πολιτισμό, ενώ προσεγγίζονται επίσης κινήματα και ρεύματα στον κινηματογράφο, στην ηχητική τέχνη, στη βιντεοτέχνη και στην ψηφιακή τέχνη.

Το μάθημα, το οποίο συνεχίζει και επεκτείνεται στην εξέταση της μετα-χεγκελιανής σχέσης μεταξύ τέχνης και αισθητικής, στοχεύει να αποσαφηνίσει τους ριζοσπαστικούς διανοητικούς-φιλοσοφικούς λόγους του 19ου αι., που άνοιξαν τον δρόμο για την φιλοσοφία του 20ου αι. Η σκέψη του Friedrich Nietzsche, του Carl Marx και του Sigmund Freud επηρέασε σε μεγάλο βαθμό την διαμόρφωση νέων και ετερόδοξων εξελίξεων στις σχέσεις ανάμεσα στην τέχνη, την λογοτεχνία, την αισθητική, με την πρόσθετη συμβολή της πολιτικής. Εξετάζει την λεγόμενη πολιτική στροφή στην αισθητική, που κορυφώθηκε με την περίφημη διαμάχη μεταξύ του Lukacs και του Bloch ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο έργο του Theodor Adorno το οποίο εξετάζει τη νέα συνθήκη της νεωτερικότητας. Ένα άλλο σημαντικό κεφάλαιο αφορά στον Martin Heidegger, τις πολυσυζητημένες θέσεις του για τον Ναζισμό και την κρίση του Μεσοπολέμου. Τα θέματα που θα συζητηθούν περιλαμβάνουν ερωτήσεις σχετικά μ τον ορισμό της τέχνης, την αισθητική εμπειρία, το ωραίο, το τραγικό, το παράδοξο του τρόμου και της οδυνηρής τέχνης, το ρόλο των προθέσεων του καλλιτέχνη στην ερμηνεία του έργου τέχνης, την ηθική και γνωσιακή αξία της τέχνης. Η θεματολογία του μαθήματος αντλείται κυρίως από σύγχρονους φιλοσόφους όπως οι Beardsley, Danto, Carroll, Levinson, Robinson, Currie και άλλοι.

Η εισαγωγή του μαθήματος εξετάζει την σχέση της φιλοσοφίας με την τέχνη, ως αυτόνομου πεδίου έρευνας, το οποίο ταυτόχρονα τοποθετείται και λειτουργεί (με τα δικά του μεθοδολογικά εργαλεία) στο ευρύτερο πλαίσιο της Δυτικής Φιλοσοφίας, από την Αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή. Το μάθημα μελετά την αρχαία ελληνική φιλοσοφία και τα επόμενα ρεύματα του πλατωνικού ιδεαλισμού και του αριστοτελικού εμπειρισμού, στην Ελληνιστική περίοδο, τον Μεσαίωνα και την Αναγέννηση. Έμφαση δίνεται στη νεότερη εποχή: στις κοινωνικές και αισθητικές αναζητήσεις του Διαφωτισμού και στην επιρροή τους στην πορεία του Δυτικού πολιτισμού, μέχρι το ξέσπασμα της Γαλλικής Επανάστασης.

Αυτό το μάθημα ενότητας εξετάζει τις αντιδράσεις στον αφηρημένο εξπρεσιονισμό και τον μοντερνισμό γενικότερα, μέσα από την άνοδο της Pop Art και της εννοιολογικής τέχνης στη δεκαετία του 1960. Η ενότητα δίνει ιδιαίτερη προσοχή στην άνοδο των μειονοτικών κινημάτων στην Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες (φεμινιστική, μαύρη, queer). Το μάθημα διερευνά πώς αυτές οι πρακτικές τέχνης προκάλεσαν τη μεγάλη αφήγηση του μοντερνισμού να δημιουργήσει αυτό που έχει ονομαστεί μεταμοντερνισμός. Η ενότητα εστιάζει σε συγκεκριμένες περιπτωσιολογικές μελέτες με ειδική μνεία σε ορισμένα από τα ζητήματα που αφορούν τις πρακτικές σύγχρονης κυπριακής τέχνης όπως η παγκοσμιοποίηση, η περιφέρεια και ο πόλεμος, οι συγκρούσεις και τα σύνορα.